هەرێم نیوز

هێرشە ئەلیکترۆنییەکان بۆ سەر بنکە و سیستەمەکانی پاراستنی خۆراک لە ئەورووپا، بوونەتە هۆی نیگەرانییەکی نوێ لەبارەی ئەمنی خۆراک و ئاسایشی ژێرخانی ئابووریی وڵاتان، لە کاتێکدا یەکێتیی ئەورووپا دوو کۆبوونەوەی فریاکەوتنی بۆ هەڵسەنگاندنی قەبارە و کاریگەریی ئەم هێرشانە بەستووە.

بەپێی ڕاپۆرتی BBC، هێرشێکی ئەلیکترۆنی کە ڕۆژی دووشەممە چەندین زنجیرەی گەورەی فرۆشتنی خۆراکی لە لانیکەم ٩ وڵاتی ئەورووپایی کردووەتە ئامانج، بووەتە هۆی تێکچوونی سیستەمی ساردکەرەوەی خواردن و بەرزبوونەوەی لەناکاوی پلەی گەرمی ناو فریزەر و ساردکەرەوەکان، ئەمەش وای کردووە فرۆشگاکان بڕێکی زۆر لە خۆراکی تێکچوو فڕێ بدەن.

وڵاتەکانی بەلجیکا، ئێستۆنیا، فینلەندا، ئیرلەندا، لوکسەمبۆرگ، هۆڵەندا، سوید، پۆرتوگال و ئیتاڵیا لە نێو ئەو وڵاتانە بوون کە هێرشەکە کاریگەریی لەسەر فرۆشگاکانیان هەبووە.

یەکێتیی ئەورووپا کۆبوونەوەی فریاکەوتنی بەست

لە دوای ڕووداوەکە، کۆمیسیۆنی ئەورووپا دوو کۆبوونەوەی فریاکەوتنی بەستووە؛ یەکەمیان بۆ تاوتوێکردنی کاریگەریی هێرشەکە لەگەڵ تیمی هاوبەشی ئاسایشی ئەلیکترۆنیی دامەزراوەکانی یەکێتیی ئەورووپا، کە ئەوروپۆڵیش لەخۆ دەگرێت، و کۆبوونەوەی دووەمیش بۆ هاوئاهەنگی لەگەڵ دەسەڵاتە نیشتمانییەکان و بەڕێوەبردنی قەیرانە ئەلیکترۆنییە فراوانەکان بووە.

هەروەها بەلجیکا زیاتر لە وڵاتانی دیکە کاریگەریی هێرشەکەی لەسەر بینراوە؛ زنجیرەی فرۆشتنی «کارفۆر» لەو وڵاتە ڕایگەیاندووە نزیکەی ١٥ فرۆشگای لە کۆی ٧٠٠ فرۆشگا تووشی کێشە بوون، و بەرپرسی ڕاگەیاندنی کۆمپانیاکە ئەوەی پشتڕاست کردووەتەوە کە هۆکاری ڕووداوەکە هێرشێکی ئەلیکترۆنی بووە. 

ئایا ئامانجەکان تەنها دزینی زانیاری نین؟

دکتۆر محەممەد محسن ڕەمەزان، ڕاوێژکاری ئاسایشی ئەلیکترۆنی و شارەزای جەنگی ئەلیکترۆنی و زیرەکیی دەستکرد، لە لێدوانێکیدا بۆ BBC ئەم ڕووداوانەی بە جۆرێک لە جەنگی ئەلیکترۆنی لە دژی خۆراک، وزە و سیستەمە هەستیارەکانی وڵاتان وەسف کردووە.
بە وتەی ئەو، هێرشە ئەلیکترۆنییەکان چیتر تەنها بۆ دزینی داتا و پارە نییە، بەڵکو دەتوانن زیانی ڕاستەوخۆ بە ژێرخانی وڵاتان بگەیەنن و ببنە هۆی تێکچوونی سیستەمەکانی خۆراک، وزە و خزمەتگوزارییە بنەڕەتییەکان.

ڕۆڵی زیرەکیی دەستکرد لە جەنگە ئەلیکترۆنییەکاندا.

بە فراوانبوونی بەکارهێنانی تەکنەلۆژیای زیرەکیی دەستکرد، نیگەرانییەکان لەبارەی گۆڕانی شێوازی هێرشە ئەلیکترۆنییەکانیش زیاتر بووەتەوە؛ چونکە ئەم تەکنەلۆژیایە دەتوانێت توانای شیکردنەوەی زانیاری و ناسینەوەی لاوازییەکانی سیستەمە دیجیتاڵییەکان بەرز بکاتەوە.

لە لایەکی دیکەوە، هێرشێکی هاوشێوە سێ هەفتە پێش ئەم ڕووداوە لە فەرەنسا ڕوویداوە، کە بە قەبارە بچووکتر بووە. تا ئێستا هیچ لایەنێک بەرپرسیارێتیی هێرشەکانی فەرەنسا یان هێرشەکانی دووشەممەی ئەورووپای نەخستووەتە ئەستۆ.
کۆمیسەری یەکێتیی ئەورووپا بۆ کاروباری خۆراک و کشتوکاڵ، کریستۆف هانسن، ئاگاداری داوە کە پاراستنی ئەمنی خۆراک پێویستی بە سەرنجێکی زیاتر لە هەموو ئاستەکاندا هەیە و ئامانجگرتنی زنجیرەکانی دابینکردنی خۆراک چیتر تەنها گریمانەیەک نییە.
ئایا ئەم هێرشانە پێشەکیی جەنگێکی گەورەترن؟

ئەگەرچی تا ئێستا هیچ بەڵگەیەکی پشتڕاستکراوە نییە کە ئەم هێرشانە بەشێک بن لە پلانی جەنگێکی فراوانتر، بەڵام دووبارەبوونەوەی هێرشەکان لە چەند وڵاتێکی ئەورووپایی و ئامانجگرتنی ژێرخانی هەستیار، پرسیاری گرنگی لەبارەی ئاستی ئامادەکاریی ئەورووپا بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی هەڕەشە ئەلیکترۆنییەکان دروست کردووە.