هەموو مەترسییەک لەسەر پشتی تانک و زرێپۆش ناگات، هەموو هەڕەشەیەکیش لە بەیاننامەیەکی سیاسیدا ڕاناگەیەنرێت یان لەزرمەی تۆپەکاندا نابیسترێت. هەندێک مەترسی هەن بە بێدەنگی دێنە ژوورەوە، لە ڕێگەی ئەو دەرگایانەی کە خۆمان دەیکەینەوە ، ئەو مەترسیانە بۆ دەیان ساڵی داهاتوو جێپەنجەی خۆیان بەجێدەهێڵن. ئەمڕۆ باشووری کوردستان لەبەردەم یەکێک لەو مەترسیانەدایە، مەترسیەک که ڕه نگه ئێستا زۆرێک هەستی پێنەکەن ،به ڵام بۆ نەوه کانی داهاتوو ڕوون و به ئازار ده بێت!!
فرۆشتنی بەربڵاوی زەوی و خانووبەرە، لەگەڵ نەبوونی دیدێکی ستراتیژی بۆ بەڕێوەبردنی دۆخی دیمۆگرافی و دانیشتوان، داوای گرنگیدانی جددی لە سەرجەم بەرپرسانی هەرێم دەکات. ئیتر پرسەکە تەنها پرسێکی وەبەرهێنان یان بازاڕی خانووبەرە نییە؛ بەڵکو پەیوەست بووە بە ئایندەی ناسنامەی نەتەوەیی و نەتەوەیی کوردستانەوە!!
کەس ناڕەزایی نییە بەرامبەر بە پێکەوەژیان، کراوەیی، یان پێشوازیکردن لە هاووڵاتیانی هەموو بەشەکانی عێراق؛ ئەمانە بەها مرۆیی و شارستانییەکانن کە ئێمە بە نرخی دەزانین. بەڵام کراوەیی شتێکە و سازشکردن لەسەر بەرژەوەندییە ستراتیژییەکانی کوردستان، شتێکی دیکەیە. هەموو نەتەوەیەک لە جیهاندا ڕێسا و یاسا دادەمەزرێنێت بۆ پاراستنی ناسنامە و هاوسەنگی دیمۆگرافی و بەرژەوەندییە ژیانییەکانی، بەبێ ئەوەی ئەمە مانای دوژمنایەتی یان هەڵاواردن لە دژی کەس بێت!!
لە دەیان ساڵی ڕابردوودا گەلی کورد قوربانییەکی بێئەندازەی داوە بۆ پاراستنی خاک و ناسنامە و مافی خۆبەڕێوەبەری خۆی. هەزاران کەس شەهید بوون، دەیان هەزاریش ئاوارە بوون و دەستگیر کراون و بۆردومان کراون، هەموو ئەمانەش بۆ ئەوەی ئەم نیشتمانە بەرگەی بگرێت و جیاوازییە نەتەوەیی و کولتوورییەکانی خۆی بپارێزێت. ئایا وا بیردەکرێتەوە کە بەرهەمی ئەو قوربانیدانانە بەهۆی بڕیارە ئابوورییە کورتبینەکانەوە بەفیڕۆ بدرێت یان تەماحی چەند وەبەرهێنەرێک کە لە هەژماری بانکی خۆیان زیاتر نابینن؟!!!
شارەکان بە شەوێک ناگۆڕدرێن؛ وردە وردە دەگۆڕدرێن. ئەوەی لە ماوەی دە بیست ساڵدا ڕوودەدات، دەتوانێت بەس بێت بۆ ئەوەی گۆڕانکاری قووڵ لە پەیکەری دیمۆگرافی و کۆمەڵایەتی هەر کۆمەڵگایەکدا بهێنێتە ئاراوە. کاتێک نەوەکانی داهاتوو لە خەو هەڵدەستن و بۆیان دەرکەوێت کە تایبەتمەندی شارەکانیان گۆڕانکاری بەسەردا هاتووە،، بە شێوەیەکی یاسایی دەپرسن: بەرپرسەکان لە کوێ بوون؟!! بۆچی لە کاتی خۆیدا ڕێوشوێنی پێویستیان نەگرتەبەر؟!!
پێش هەموو شت ، پاراستنی کوردستان پێویستی بە چەک و جبەخانەی زیاتر هەیە؛ هەروەها پێویستی بە پلاندانان و یاسادانان و دیدێکی درێژخایەن هەیە. ئەوەی ئەمڕۆ پێویستمانە، سیاسەتێکی ڕوون و ئاشکرایه که هاوسه نگی دیمۆگرافی بپارێزێت و خاوه ندارێتی موڵک و وەبەرهێنان به شێوەیەک ڕێکبخات که، خزمه تی بەرژەوەندییەکانی کوردستان و ئایندەی خەڵکەکەی بکات، سیاسەتێک کە دوور بێت له به ڕژەوەندی تەسک و حیساباتی کورتبینانه!!
ئەم بانگەوازە بانگەوازێک نییە بۆ ترس و هاندانیش نییە دژی هیچ پێکهاتەیەکی عێراق. بەڵکو بانگەوازێکە بۆ ڕەچاوکردنی داهاتووی کوردستان بە هەستکردن بە بەرپرسیارێتی. بەرپرسانی کورد، بەرپرسیارێتی پاراستنی کوردستان کەمتر نییە لە بەرپرسیارێتی بەرگریکردن لێی. ئەو زەویانەی بە خوێنی شەهیدان ئاو دەدرێن، تەنیا خانووبەرە نییە کە بکڕدرێت و بفرۆشرێت؛ بەڵکو ناسنامە و مێژوو و یادەوەری و داهاتووی تەواوی گەلێکە!!
ڕەنگە ئەمڕۆ یان سبەی دەرئەنجامەکانی سیاسەتی چەواشەکارانە دیار نەبێت، بەڵام مێژوو بە بێدەنگی کاردەکات و گۆڕانکارییە دیمۆگرافییەکان پێویستیان بە ژاوەژاو نییە بۆ سەپاندنی واقیعەکەیان. کاتێک ڕۆژێک دێت کە منداڵ و نەوەکانمان دەپرسن: شارەکانمان چۆن گۆڕاون؟! چۆن ناسنامەمان بەو جۆرە وەرچەرخاوە؟!! چۆن بەشێک لە جیاکاری نەتەوەییمان لەدەستدا؟!
ئەو کاتە بیانوو بێ سوود دەبێت، بوار بۆ تاوانبارکردنی کەسانی دیکە نامێنێت!!
هێشتا دەرفەتی ڕاستکردنەوەی ڕێڕەو بوونی هەیە، هێشتا کات ماوە بۆ دانانی یاسا و دیدگایەک کە ئایندەی کوردستان بپارێزێت و هاوسەنگی و ناسنامەکەی بپارێزێت. بەردەوامبوون لە پشتگوێخستنی ئەم پرسە گرینگە، بێدەنگی دەکاتە هاوبەشی بەرپرسیارێتی!!
مێژوو ئەو شتانەی ئەمڕۆ دەیڵێین تۆمار ناکات، بەڵکو ئەوەی بۆ نەوەکانی داهاتوو بەجێی دەهێڵین. ئەگەر ناسنامە لەدەست بچێت و سیماکانی نیشتمان بگۆڕدرێن، نەوەکانی داهاتوو ناپرسن کێ زەویەکەی کڕیوە، بەڵکو دەپرسن کێ ڕێگەی داوە داهاتوو بفرۆشرێت!!
نەوەکانی داهاتوو... هەرگیز لێتان خۆش نابن!!
#عەتا_شەمێرانی